Home NLENAAAA

Valorisatie nieuws in het Parool

This news item is only available in Dutch.
Bron: Het Parool, 5 mei 2017, Geert ten Dam

"De laatste jaren wordt universiteiten steeds meer gevraagd waarde te creëren uit wetenschappelijke kennis. Er is zelfs een woord voor: valoriseren. Sterrenkundige Vincent Icke nomineerde het ooit als het vreselijkste woord van het jaar, een begrip dat onmiddellijk moest verdwijnen omdat het symbool staat voor de continue druk op universiteiten om geld op te leveren.

Hoewel de vraag aan universiteiten om waarde te genereren nieuw lijkt, is de praktijk al eeuwenoud. Het Athenaeum Illustre, zoals de voorganger van de Universiteit van Amsterdam heette, was gericht op het afleveren van professionals waaraan de maatschappij behoefte had, zoals ambtenaren en artsen, en op het voortbrengen van kennis waar de koopmannen behoefte aan hadden. Zoals hoe de oceaanstromingen en sterren hen over de wereldzeeën konden leiden op zoek naar goede handelspartners.

Het huidige kabinet is een fan van de nieuwe variant van 'kennisvalorisatie'. Het propageert samenwerkingen tussen het bedrijfsleven en universiteiten, vooral daar waar het direct economisch gewin oplevert. Wetenschappers moeten hun kennis omzetten in producten of diensten voor bedrijven.

In haar boek De ondernemende staat laat Mariana Mazzucato zien dat het juist de overheid is die zich door private partijen steevast de kaas van het brood laat eten, omdat er niet voor gezorgd wordt dat investeringen weer terugvloeien naar nieuwe kennisontwikkeling. Zo heeft Apple volop geprofiteerd van de resultaten van wetenschappelijk onderzoek in ruimtevaartprogramma's of het internet, maar daarin zelf niet geïnvesteerd en ook de samenleving hiervoor niet terugbetaald.

Dat kan ook anders. De UvA heeft vorige maand samen met het Duitse elektronicaconcern Bosch een laboratorium voor onderzoek naar kunstmatige intelligentie geopend, het Delta lab. Onderzoekers van het Instituut voor Informatica gaan hierin nauw samenwerken met onderzoekers van het Bosch Center for Artificial Intelligence op het Science Park en op de onderzoekscampus van Bosch in Duitsland. Een mooi voorbeeld van een vruchtbare wisselwerking tussen fundamenteel en toegepast onderzoek. Met een duidelijke focus: gezamenlijk beter onderzoek en innovaties realiseren.

Hetzelfde geldt voor al die andere vormen van 'valorisatie' die eigenlijk altijd vergeten worden als er enkel over geld wordt gesproken. Het onderwijs, om te beginnen, maar ook alle samenwerkingsverbanden, advieswerk, trainingen, postacademisch onderwijs, artikelen, boeken, demonstraties en mediaoptredens die wetenschappers doen. Voor deze maatschappelijke opbrengsten is een lange adem nodig. En dat hebben wij als universiteiten.
De vraag aan universiteiten om waarde te genereren lijkt nieuw, maar de praktijk is al eeuwenoud."